Page images
PDF
EPUB

st., de custerssen elck ses st., ende i '/2 st. van kerssen t'ontsteken. Ende van alle anderen die in de kercke begraven worden, sullen de cisterssen hebben van kerssen t'ontsteken ende andere moetenissen, elck seven st. en halven.

Vremde mans oft vrouw-persoonen en maechden, die in de kercke begraven sullen worden, sullen geven voor haer kercken rechte iiij '/Carolus guldens.

Ende binnen de traillen, vj Carolus guldens.

De gemeyne beggynen, die op den kerckhoff begraven worden, sullen voor haeren kercken recht geven xx st. Ende vremde persoonen xxx st. voort kercken recht; voor t' graf te maken by t hoff knechte, ij st.; ende voor de infirmerye susters graf, eenen st.

De custerssen hebben van elck ij st.; ende vande infirmerye susters, elck i st. ende eenen pot convents bier.

De twee beggynkens, die xxx dagen offeren gaen voor de gestorven, met den offere hebben elck vj st. i groot, oft ij hooftdoecken, weert synde thien st., sonder het offer gelt. Vant doot lichaem te sercken, twee beggynkens elck iiij st.

Ende elck beggynken, op den kerckhoff begraven, sal gehouden syn v pont waschs te geven om haer uytvaert mede te doen, en ij st. voor t sondaghs gebet van een jaer.

Van de siecken het H. Sacrament te administreren in haere huysen sal den priester hebben /, st., de custerssen een groot.

Vant Sacrament des H. Olissel iij st., waervan heeft den pastor j st., die dry capellanen elck '/st., de custerssen elck 1/4 st.

Item de gene die van de familie des hoffs zyn, ende die al. daer comen haere vrinden oft maegschap bezoeken, ende int voorschreven beggynhoff sieck ende cranck worden, salmen allo haere rechtingen geven by den pastoor oft capellanen, ende aldaer gestorven, salmen insgelycx schuldich syn,aldaer te begraven, oft alle de rechten der voorschreven kercke ende dienaers te voldoen in alle manieren, oft sy aldaer begraven waeren. ANALECTES VI.

10

Item voor alle de ghene, tsy geestelyck of weerelyck, die ten H. Sacramente geweest hebben, ende int voorschreven beggynhoff begraven syn, tsy binnen oft buyten de kercke, salmen sculdich syn solemnele vigilie, met negen lessen, te singen, te waer tusschen Paeschen en Sinxen, met misse van Requiem, naer d'oude usantie der plaetse.

Inde begraefnisse ende uytvaert der priesteren, edele luyden, ende hoffmeesterssen, sal men de vrienden met processie haelen, ende thuys lyden; en int haelen van begraefnisse, salmen singen dese Responsorien, te weten. Libera me Do. mine, etc. Rogamus te Domine, etc. Requiem æternam dona eis Domine. Ende inde vigilien sullen twee priesters singen, Venite, int middel des choors ; ende naer die commendatie byt graff, salmen singen Media vita, en daer naer Miserere.

Welcke pointen men niet en sal observeren voor eenige andere persoonen oft beggynkens, sonder speciale gratie ende loon.

Van alle welcke voorgaende pointen ende kercken rechten sal t meesterschap des voorsyde beggynhoffs altyt de gelegentheyt ende conditie der persoonen, ende haere weldaden, die de selve t'hoff oft haere dienaeren bewesen hebben, aensien ende aenmercken, om in de voorgaende pointen, naer haerlieden discretie ende wysheyt, alle dingen te veranderen, verminderen oft vermeederen, naer gelegentheyt der saeke en des tyts.

Aldus gedaen binnen Brussel, met aenhanginge van onsen segel ter saecken. Gegeven tot Brussel inde jaere der geboorte Ons Heeren 1574, den 13 dagh van november,

[ocr errors]

RÈGLE DONNÉE, LE 22 MARS 1588, AUX BÉGUINES DE TIRLEMONT,

PAR JEAN HAUCAIN, ARCHEVÊQUE DE MALiNES; REVUE, MODIFIÉE ET CONFIRMÉE PAR SON SUCCESSEUR, ALPHONSE DE BERGHES, LL 14 NOVEMBRE 1684.

ALPHONSUS DE BERGHES, door de gratie Gods ende des H. Stoels

van Roomen, aertsbisschop van Mechelen, primaet van Nederlant,gedelegeerde apostolycke van Syne Conincklycke Majesteits leger, van synen Raedt van Staten, enz.

Aen onse lieve ende wel beminde inden Heere die pastoor, hoffmeesterssen ende andere begynthiens van den begynhoven binnen de stadt van Thienen, onsers aertsbisdoms ende ordina. risse jurisdictie, salicheyt inden Heere.

Alsoo wy diversche reysen van UU. LL. wegen instantelyck syn aensocht geweest, om de statuten van UU. LL. hoff door den doorluchtighsten ende hoochweerdighsten heere Jan Hauchin, onsen voorsaet, wiens siele Godt wilt hebben inde eeuwige glorie, opden tweeentwintichsten dagh der maendt van meert, int jaer ons Ffeeren duysent vyff hondert achtentachentich aen UU. LL. gegeven, te willen oversien, vermeerderen ende veranderen, gelyck wy volgens de gelegentheyd van den tegenwoordighen tyt ende meeste oirboir van UU. LL. ende desselffs hoffs, souden bevinden te behooren : soo ist dat wy, wel hebbende willen voldoen aen UU. LL. oodtmoedige beden, deselve neerstelyck hebben oversien ende verandert, gelyck von dat naer rype deliberatie hebben nootsaeckelyck geoordeelt, UU. LL. bevelende deselve statuten punctuelyck te achtervolghen ende onderhouden : verbiedende dat niemant, van wat conditie hy sy, hem en vervoordere eenige nieuwe statuten t'ordonneren, oft iet daerinne te veranderen sonder onse consente, ende by ons ofte onse successeurs in geschrifte geapprobeert te syn, reserverende aen ons ende deselve onse succes. seurs de macht van deselve statuten te mogen veranderen, verminderen ende vermeerderen naer behooren.

EERSTE CAPITTEL,

Van de conditien der persoonen die men sal aenveerden

tot den begynhove.

SOMMAIRE. Des conditions requises pour étre reçue au béguinage. - La

personne qui se présente pour le béguinage doit être d'une conduite irréprochable, saine de corps et d'esprit, libre de tout autre engagement, et justifier d'une rente annuelle de trente florins, etc. Elle ne sera reçue définitivement qu'après un noviciat d'un an dans l'un ou l'autre couvent. Elle ne po se retirer dans une maison particulière que lorsqu'elle aura séjourné cinq ans, après sa profession, dans le couvent. Les professions des béguines auront lieu le mardi de l'une ou l'autre semaine entre Paques et la Saint-Bavon?.

Iersten artikel. Niemant en sal ontfanghen, noch het hoff gegeven worden, ten sy dat eerlycke vrouwpersoonen syn, van goeden naem ende faem, ende voor sulcx gehouden.

2. Wesende gesont van leden, ende sinnen, vrye van sorgelycke, smettelycke ende vallende sieckten.

3. Oock bevryd ende los van alle beloften, t'sy van eenige religie oft van houwelyck.

4. Niet beswaert ofte belast met eenige notabele schulden oft borchtochten.

5. Hebbende ten minsten eene jaerelycksche lyffrente van dertich guldens, een bedde met syn toebehoorten, begyne cleederen, ende tamelycken huysraet, ende voorts soo vele in jaerelycksche andere goederen, boven de voorschreven dertich, oft conste van handtwercken, waermede sy haer tamelyck mach onderhouden.

1) L'archevêque A. de Berghes, ayant appris qu'à l'occasion des vêtures et professions des béguines, on donnait pendant trois jours des festips somptueux qui, outre les grandes dépenses, occasionnaient bien des abus, interdit absolument ces fêtes par une ordonnance, en date du 20 août 1687 : « Verbieden voortaen de voorseyde maeltyden te houden, ter oorsaecke van de voors. kleedingen, prosessien, jubilé, half jubilé en andere dusdanige feesten; niettemin UI. toelatende te regeleren het weynich dat nen geven sal aen de meestersse voor den noen der novitie oft geprofesde, en de andere beggynen des convents, a lwaer de novitie of geprofesside sal woonachtig syn, sonder iemand van buyten by te brengen...)

6. Ende alhoewel den staet der begynthiens geen eeuwigh verbondt en is, want nochtans selden welgaet met den ghenen, die de handt aen de ploegh stellende achterwaarts siet, soo wordt geordonneert, dat niemant desen staet ontfanghen en sal, ten sij dat sy een jaer te voren int convent, oft by eene ontsettige begyne, daer den pastoor ende groote meesterssen mede te vreden syn, gewoont heeft, om haer selven te proeven ende beproeft te worden, oft sy den hoeve bequaem is.

7. Ende de meestersse van voorschreven convent oft voorschreven begyne sal eerst goet gemerck nemen over degene, die geproeft wordt, om naer haer beste kennelyckheyt op haere conscientie te betuygen, eer sy ontfangen wordt, oft sy tot den hove dienen sal oft niet.

8. Binnen desen jaere sal deghene, die geproeft wordt, mogen gebruycken weerlyck habyt, dat tamelyck ende eerlyck, sonder eenighe curieusheyt is.

9. Noch als men iemand begynthien maken wilt, soo sal den pastoor een maendt te voren onder syn sermoen deselve vercondighen met naem ende toenaem, ende de gemeynte waerschouwen van haere aenstaende ontfanckenisse, opdat een iegelyck, die iet mocht weten van haere onbequaemheydt, t’selve vuyt liefde den pastoir oft grootmeesterssen aengeve.

10. Niemandt van de begynthiens voor den tyt ten minsten van vyff jaren naer haere professie sal mogen woonen alleen, oft by andere die, min als thien volle jaeren geprofest synde, sullen bevonden worden by de overste van sulcken gestichtich leven, dat sy oordeelen deselve bequaem te wesen om jonghe

1) Le mot vyff a élé effacé plus tard et remplacé par celui de dry.

« PreviousContinue »